Ứng dụng công nghệ, nâng sức cạnh tranh
Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nhiều hợp tác xã (HTX) trên địa bàn tỉnh đang từng bước thay đổi phương thức sản xuất, quản trị và tiếp cận thị trường, nâng cao hiệu quả hoạt động, sức cạnh tranh và giá trị sản phẩm.
Mới đi vào hoạt động từ tháng 5/2026, HTX Nông nghiệp công nghệ cao DNT Global (xã Vân Hòa) chọn ứng dụng công nghệ cao là hướng đi chủ lực nhằm nâng cao năng suất, chất lượng trái chanh dây, đáp ứng yêu cầu của các thị trường xuất khẩu, trong đó có châu Âu.
HTX Nông nghiệp công nghệ cao DNT Global trồng chanh dây trong nhà màng và sử dụng hệ thống tưới nước nhỏ giọt.
Ông Lê Đà Nam, Giám đốc HTX cho biết, thị trường châu Âu có yêu cầu rất khắt khe về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và chất lượng trái. Do đó, HTX đặt tiêu chí chỉ sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật được phép, ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc sinh học trong quá trình chăm sóc cây trồng. Để kiểm soát tốt điều kiện sản xuất, HTX trồng chanh dây trong nhà màng, giúp hạn chế tác động của thời tiết bất lợi, kiểm soát sâu bệnh, đồng thời tạo điều kiện để cây sinh trưởng ổn định, cho năng suất và chất lượng quả đồng đều. HTX cũng áp dụng kỹ thuật trồng chanh dây trong bầu giá thể V6; nước và dinh dưỡng được cung cấp thông qua hệ thống tưới nhỏ giọt tự động. Hệ thống này cho phép kiểm soát các chỉ số EC, pH của nước và dung dịch dinh dưỡng, qua đó điều chỉnh lượng nước, phân bón phù hợp với từng giai đoạn sinh trưởng của cây.
Theo ông Nam, việc ứng dụng công nghệ giúp HTX chủ động hơn trong quản lý nước và dinh dưỡng, hạn chế tình trạng cây bị ảnh hưởng do thiếu hoặc thừa nước, đồng thời giảm công lao động và tối ưu lượng phân bón. Nhờ đó, cây phát triển đồng đều, chất lượng quả được kiểm soát tốt hơn, đáp ứng được yêu cầu của thị trường xuất khẩu.
Tính đến tháng 6/2026, toàn tỉnh có 1.000 HTX đang hoạt động; trong đó 104 HTX ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, chế biến, tập trung chủ yếu ở các HTX nông nghiệp. Điều này cho thấy, ứng dụng công nghệ còn hạn chế và chưa đồng đều ở tất cả các lĩnh vực. Thực tế này đặt ra yêu cầu cần có thêm cơ chế hỗ trợ, tạo điều kiện để các HTX tiếp tục tiếp cận và từng bước làm chủ các giải pháp công nghệ, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh.
Mới đây, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1128/QĐ-TTg ngày 24/6/2026 phê duyệt Chương trình tổng thể về phát triển kinh tế tập thể (KTTT) giai đoạn 2026 - 2030, hướng tới phát triển KTTT năng động, hiệu quả, tạo việc làm, nâng cao thu nhập, bảo đảm an sinh xã hội và đẩy mạnh chuyển đổi số.
Quyết định này mở ra nhiều cơ hội bứt phá mang tính chiến lược cho khu vực KTTT, đặc biệt là các HTX và tổ hợp tác, nhất là trong tiếp cận vốn và hạ tầng công nghệ.
Nhấn mạnh yêu cầu thay đổi tư duy trong phát triển KTTT thời kỳ mới, Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam Cao Xuân Thu Vân cho rằng, đổi mới sáng tạo không chỉ là khẩu hiệu mà phải xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, trở thành động lực để HTX nâng cao năng lực cạnh tranh, chủ động hội nhập và phát triển bền vững.
Từ định hướng chung đó, tỉnh Đắk Lắk cụ thể hóa trong Kế hoạch phát triển KTTT, HTX trên địa bàn tỉnh năm 2027, tập trung ưu tiên phát triển các mô hình gắn với chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; thúc đẩy liên kết giữa sản xuất nông nghiệp với chế biến, thương mại, dịch vụ và du lịch. Tỉnh cũng đặt mục tiêu, đến cuối năm 2027 toàn tỉnh có 175 HTX nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Đây là cơ sở để các HTX được hỗ trợ đầu tư máy móc, thiết bị, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, sơ chế, chế biến và quản lý cũng như ứng dụng nền tảng số, thương mại điện tử, thanh toán điện tử và truy xuất nguồn gốc vào sản xuất và tiêu thụ nông sản. Khi công nghệ, tư duy thị trường và liên kết cùng được thúc đẩy, khu vực KTTT sẽ có thêm nền tảng để nâng sức cạnh tranh, khẳng định vai trò trong nền kinh tế và phát triển bền vững.
Nguồn: Báo Đắk Lắk điện tử